logo

Tìm hiểu quyền sở hữu trí tuệ là gì?

Sở hữu trí tuệ là hoạt động sáng tạo của con người, trong bối cảnh hội nhập quốc tế hiện nay, thuật ngữ sở hữu trí tuệ không còn xa lạ, bởi nó luôn đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển kinh tế, xã hội mỗi quốc gia. Tìm hiểu quyền sở hữu trí tuệ là gì? trong bài viết dưới đây.

Quảng cáo

Quyền sở hữu trí tuệ là gì?

Theo khoản 1 Điều 4 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 (sửa đổi 2009, 2019), quyền sở hữu trí tuệ là quyền của tổ chức, cá nhân đối với tài sản trí tuệ, bao gồm quyền tác giả và quyền liên quan đến quyền tác giả, quyền sở hữu công nghiệp và quyền đối với giống cây trồng

Đối tượng quyền sở hữu trí tuệ và các quyền liên quan

Đối tượng quyền tác giả

Quyền tác giả; Quyền liên quan đến tác giả

Quyền tác giả (tác quyền) là quyền của cá nhân, tổ chức đối với các sản phẩm do mình sáng tạo hoặc sở hữu. Các đối tượng quyền tác giả gồm: tác phẩm văn học, tác phẩm nghệ thuật, âm nhạc, khoa học được thể hiện bằng bất kỳ hình thức nào.

Quyền liên quan đến quyền tác giả (quyền liên quan) là quyền của cá nhân, tổ chức đối với các bản ghi âm, cuộc biểu diễn, chương trình phát sóng, được ghi hình hay các tín hiệu vệ tinh mang chương trình được truyền đi bởi âm thanh, hình ảnh đã được biến đổi (chương trình được mã hóa).

Đối tượng quyền sở hữu công nghiệp

Quyền sở hữu công nghiệp là quyền của cá nhân, tổ chức đối với các phát minh, sáng chế, nhãn hiệu, tên thương mại, bí mật kinh doanh… do cá nhân, tổ chức sáng tạo hay được thừa hưởng quyền sở hữu và quyền chống cạnh tranh không lành mạnh.

Các đối tượng quyền sở hữu công nghiệp gồm:

Các sáng chế dưới dạng sản phẩm;

Kiểu dáng công nghiệp;

Nhãn hiệu gồm: nhãn hiệu chứng nhận, nhãn hiệu tập thể hay nhãn hiệu liên kết;

Tên thương mại;

Bí mật kinh doanh;

Chỉ dẫn địa lý: sản phẩm có nguồn gốc từ khu vực, lãnh thổ, quốc gia cụ thể…

Đối tượng quyền đối với giống cây trồng

Quảng cáo

Quyền đối với giống cây trồng là quyền của cá nhân, tổ chức đối với giống cây trồng mới do tổ chức, cá nhân tạo ra, phát triển, phát hiện hay được thừa hưởng quyền sở hữu.

Các đối tượng quyền đối với giống cây gồm: vật liệu nhân giống và vật liệu thu hoạch.

Có cần bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ không?

Nhờ vào bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ, các doanh nghiệp sẽ không phải đối mặt với những thiệt hại về mặt kinh tế do hành vi “chiếm đoạt” của các đối tượng xấu. Mọi cá nhân, doanh nghiệp cần đăng ký bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ bởi những lý do chính sau đây:

Việc bảo vệ sở hữu trí tuệ nhằm thúc đẩy và khuyến khác sự sáng tạo. Đây là một sự công nhận cho những nỗ lực, cống hiến của họ vào hoạt động nghiên cứu từ đó cải tiến kỹ thuật, đưa ra các công nghệ chất lượng và sản phẩm cải tiến.

Trên thị trường hiện nay liên tục xuất hiện nhiều sản phẩm làm giả, kém chất lượng. Vì vậy, để đảm bảo lợi ích của người tiêu dùng, doanh nghiệp cần đăng ký bảo vệ sở hữu trí tuệ cho mọi sản phẩm của mình. Từ đó, sử dụng các biện pháp dân sự, hành chính để giảm thiểu những hành vi sai trái của các bên làm hàng giả. Đồng thời, việc đăng ký bảo hộ sở hữu trí tuệ giúp tăng cường uy tín cho các doanh nghiệp trực tiếp sản xuất.

Việc đăng ký bảo hộ ngày càng phổ biến sẽ tạo ra môi trường cạnh tranh lành mạnh, công bằng giữa các doanh nghiệp. Đây là động lực góp phần tăng trưởng doanh thu và phát triển kinh tế cả nước.

Xét về khía cạnh vĩ mô, việc đăng ký bảo hộ sở hữu trí tuệ còn mang ý nghĩa chính trị. Để đủ điều kiện trở thành thành viên của tổ chức thương mại thế giới WTO, mọi quốc gia đều cần bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ. Do đó, nó góp phần giúp đất nước hội nhập kinh tế và đưa sản phẩm ra thị trường quốc tế.

Việc đăng ký bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ giúp doanh nghiệp giảm thiểu được lượng lớn tổn thất tiềm ẩn. Đồng thời, nó giúp doanh nghiệp phát triển kinh doanh, khai thác doanh thu từ sản phẩm một cách hợp pháp. Từ đó tăng tính cạnh tranh công bằng giữa các doanh nghiệp.

Để tạo ra một sản phẩm mới hoặc dây chuyền công nghệ mới, doanh nghiệp cần bỏ ra rất nhiều thời gian và công sức. Con số có thể lên đến chục năm đi kèm với nhiều khoản chi phí nghiên cứu và thử nghiệm. Do đó, doanh nghiệp cần đăng ký bảo hộ sở hữu trí tuệ để tạo nên uy tín thương hiệu, mọi cố gắng được khách hàng, người tiêu dùng đón nhận.

Đặc điểm và ví dụ về quyền sở hữu trí tuệ là gì

Quyền sở hữu trí tuệ có các đặc điểm chính sau đây:

Quyền sở hữu trí tuệ là một quan hệ pháp luật đặc biệt vì khách thể của quyền này không phải vật cụ thể mà là sản phẩm của lao động sáng tạo được thể hiện dưới dạng phi vật chật. Nó được vật chất hoá khi được mang ra áp dụng vào sản xuất, kinh doanh. Khách thể của quyền sở hữu trí tuệ được phân thành hai nhóm chính, đó là nhóm vận dụng trong đời sống tinh thần của con người và làm phong phú hơn nhu cầu tinh thần của con người và nhóm được áp dụng vào sản xuất, kinh doanh để tạo ra các sản phẩm vật chất mang tính công nghệ.

Các quyền chiếm hữu, sử dụng và định đoạt trong quyền sở hữu trí tuệ được chia thành hai nhóm quyền, đó là quyền tài sản và quyền nhân thân. Giữa quyền nhân thân và quyền tài sản luôn tồn tại mối quan hệ hữu cơ. Quyền này là tiền đề của quyền kia. Quyền tài sản chỉ có thể xác định cho một chủ thể nhất định dựa trên căn cứ quyền nhân thân có mối liên hệ trực tiếp với tài sản. Những quyền liên quan đến nhân thân người sáng tạo không thể tách rời và thuộc về người sáng tạo vĩnh viễn như quyền đứng tên tác giả, quyền đặt tên tác phẩm, những quyền tài sản có thể chuyển giao cho người khác thông qua các hợp đồng chuyển giao quyền.

Quyền sở hữu trí tuệ không mang tính tuyệt đối và vô thời hạn như quyền sở hữu các tài sản hữu hình, vì thế, quyền sở hữu trí tuệ luôn luôn bị giới hạn lợi ích cộng đồng. Do đó, tác giả, chủ sở hữu một tác phẩm không thể có độc quyền chiếm hữu, sử dụng và định đoạt vô thời hạn đối với tác phẩm. Độc quyền này chỉ tồn tại trong thời hạn nhất định, trong khoảng thời gian nhất định và giới hạn về điều kiện sử dụng.

Tài sản trí tuệ cũng mang tính thương mại khi nền kinh tế phát triển mạnh mẽ. Vì vậy, pháp luật phải có cách tiếp cận mới đối với quyền sở hữu trí tuệ, tính thương mại của quyền sở hữu trí tuệ.

Quyền sở hữu trí tuệ dễ bị xâm phạm, những sản phẩm sáng tạo của trí tuệ một khi đã được công khai sẽ dễ dàng được phổ biến và bị khái thác giá trị kinh tế thông qua hệ thống thông tin của một quốc gia, một khu vực, của các tổ chức quốc tế. Quyền sở hữu trí tuệ được ghi nhận và bảo hộ ở một quốc gia không có nghĩa là sẽ được bảo hộ ở các quốc gia khác, việc xâm phạm có thể diễn ra ngay trước mắt chủ sở hữu tại quốc gia khác mà không hề bị coi là phạm pháp. Vì vậy, trong điều kiện hiện nay, việc bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ trên quy mô quốc tế thông qua các điều ước quốc tế là cần thiết.

Trên đây là một số thông tin về Quyền sở hữu trí tuệ, cần tư vấn chi tiết các vấn đề pháp lý, quý khách liên hệ hotline 19006518 hoặc 0975543766 để được hỗ trợ kịp thời của Luật Hùng Sơn

Vui lòng đánh giá!
Luật sư Luyện Ngọc Hùng

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *


Tin mới

Các tin khác

Video tư vấn pháp luật

To-top
Developed by Luathungson.vn
Facebook Messenger
Chat qua Zalo
Tổng đài 19006518
Developed by Luathungson.vn